Czy węgiel brunatny z rejonu Gubina może stać się fundamentem polskiego bezpieczeństwa energetycznego?
Dr Wojciech Naworyta z krakowskiej AGH nie ma wątpliwości: racjonalne wykorzystanie zasobów to nie tylko kwestia ekonomii, ale strategiczny obowiązek państwa w dobie transformacji.
Zobacz co ma do powiedzenia naukowiec w programie ŚWIAT, W KTÓRYM ŻYJEMY i wyraź swa opinie w komentarzu: kopać czy nie kopać? Spalać własny węgiel czy sprowadzać inne paliwo z zagranicy? A może stawiać tylko na OZE, a braki kupować u sąsiadów?
Wideo poniżej tekstu ↓↓↓
Ekspert od zasobów ziemi
Dr inż. Wojciech Naworyta to postać nierozerwalnie związana z Wydziałem Inżynierii Lądowej i Gospodarki Zasobami Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie. Jako ceniony naukowiec i dydaktyk, od lat specjalizuje się w zagadnieniach takich jak gospodarka zasobami kopalin, projektowanie kopalń oraz wpływ górnictwa na środowisko. Jego dorobek naukowy obejmuje dziesiątki publikacji dotyczących racjonalnego planowania wydobycia, a on sam często występuje w roli eksperta doradzającego organom państwowym i samorządowym.
Naworyta jest znany z pragmatycznego podejścia. W swoich badaniach łączy zaawansowane modelowanie geostatystyczne z twardą analizą ekonomiczną, co czyni go jednym z najważniejszych głosów w dyskusji o przyszłości polskiego sektora wydobywczego.
W swoich pracach badacz kładzie duży nacisk na modelowanie geostatystyczne i rzetelny bilans zasobów, co pozwala na precyzyjne zaplanowanie rekultywacji terenów pogórniczych jeszcze przed rozpoczęciem wydobycia. Dzięki zastosowaniu technologii niskoemisyjnych, Gubin może stać się wzorcowym przykładem nowoczesnego górnictwa
Złoże węgla brunatnego Gubin w liczbach
W centrum zainteresowania naukowca od dawna znajduje się lubuskie złoże Gubin. Jest to jeden z najbogatszych i najlepiej udokumentowanych kompleksów energetycznych w Polsce. Według analiz dr. Naworyty, tutejszy surowiec charakteryzuje się korzystnymi parametrami jakościowymi, które predestynują go do bycia paliwem dla nowoczesnych jednostek wytwórczych.
Badacz podkreśla, że zaniechanie planowania eksploatacji w tym regionie może być błędem historycznym. Gubin, w jego opinii, to nie tylko kopalina, ale gotowy projekt kompleksu paliwowo-energetycznego, który mógłby stabilizować system w zachodniej części kraju.
Energetyka konwencjonalna: nowoczesny blok energetyczny
Kluczowym wnioskiem z prac dr. Naworyty jest postulat budowy nowoczesnej elektrowni bezpośrednio przy miejscu wydobycia. Produkcja prądu oparta na tym rodzaju paliwa w Gubinie nie musiałaby oznaczać powrotu do technologii z ubiegłego wieku. Naukowiec wskazuje na:
-
Parametry nadkrytyczne: Wykorzystanie bloków o sprawności przekraczającej 45%, co znacząco redukuje emisję na jednostkę energii.
-
Skrócenie łańcucha dostaw: Wydobycie metodą odkrywkową tuż obok elektrowni minimalizuje koszty transportu i straty energii.
-
Stabilizacja OZE: Wykorzystanie zasobów jako „czarna rezerwa” dla niestabilnych źródeł wiatrowych i słonecznych.
Naworyta argumentuje, że węgiel brunatny jest najtańszym nośnikiem energii elektrycznej w Polsce, pod warunkiem, że proces ten odbywa się w zintegrowanym kompleksie.
Energetyka węglowa: realizm zamiast ideologii
Stosunek dr. Naworyty do sektora paliw stałych jest daleki od radykalizmu, ale mocno osadzony w realiach. Naukowiec nie neguje konieczności transformacji energetycznej, jednak ostrzega przed zbyt szybkim odejściem od dotychczasowych źródeł bez zapewnienia alternatywy w postaci stabilnej podstawy (np. atomu).
Jego zdaniem, polski system energetyczny potrzebuje „pomostu”, a Gubin mógłby pełnić tę rolę przez kilkadziesiąt lat. Naworyta często podkreśla, że suwerenność opiera się na własnych bogactwach naturalnych, a Polska, posiadając tak obfite zasoby brunatne, powinna wykorzystać je do modernizacji kraju, zamiast uzależniać się od importu gazu czy energii z zewnątrz.
Ochrona złóż: strategiczne planowanie przestrzenne
Jednym z najważniejszych postulatów naukowca jest zabezpieczenie terenów zasobnych przed zabudową. Dr Naworyta alarmuje, że brak ochrony obszaru Gubina w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego to „bezzwrotna utrata dostępu do energii”.
Argumentuje on, że nawet jeśli dziś nie podejmiemy decyzji o budowie kopalni, musimy zostawić tę furtkę otwartą dla przyszłych pokoleń. Zabudowa infrastrukturalna nad pokładami sprawia, że ich późniejsza eksploatacja staje się ekonomicznie i społecznie niemożliwa, co naukowiec uznaje za marnotrawstwo narodowego majątku.
Wnioski dr. Wojciecha Naworyty dla regionu
Analizując złoże węgla brunatnego Gubin, badacz zwraca uwagę na aspekt społeczno-gospodarczy. Budowa kompleksu to tysiące miejsc pracy i ogromne wpływy z podatków dla lokalnych gmin (Gubin i Brody). Wnioski płynące z jego publikacji są jasne:
-
Inwestycja w Gubin to szansa na reindustrializację województwa lubuskiego.
-
Należy dążyć do dialogu społecznego, opierając się na faktach naukowych, a nie na emocjach.
-
Wydobywany surowiec może być paliwem „czystszym”, jeśli zastosujemy technologie CCS/CCU (wychwytywanie dwutlenku węgla).
Przyszłość polskiego górnictwa odkrywkowego
Podsumowując dorobek dr. Wojciecha Naworyty w kontekście Gubina, wyłania się obraz naukowca wierzącego w synergię tradycji z nowoczesnością. Bezpieczeństwo energetyczne Polski, według niego, wciąż jest silnie powiązane z krajowymi zasobami, o ile podejdziemy do ich wykorzystania w sposób inteligentny, oszczędny i zaplanowany.
Wizja Naworyty to energetyka oparta na trzech filarach: nowoczesnych technologiach spalania, ochronie strategicznych zasobów oraz twardej obronie interesów ekonomicznych państwa na arenie międzynarodowej. Czy Gubin doczeka się realizacji? Odpowiedź na to pytanie zdefiniuje kształt polskiej mapy energetycznej na nadchodzące dekady.
